Nguyễn Trãi (1380-1442) hiệu Ức Trai, quê ở chi Ngại (Chí Linh, Hải Dương), sau dời về Nhị Khê (Thường Tín, Hà Tây). Phụ thân là Nguyễn Phi Khanh, một học trò nghèo, học giỏi, đỗ thái học sinh (tiến sĩ). Mẹ là è Thị Thái, bé Trần Nguyên Đán, một quý tộc đời Trần. Lên sáu tuổi, mất mẹ, lên mười tuổi, ông nước ngoài qua đời, ông về làm việc Nhị Khê, nơi phụ thân dạy học. Năm nhì mươi tuổi, năm 1400, ông đỗ thái học sinh và hai thân phụ con thuộc ra làm quan với bên Hồ. Phố nguyễn trãi là bậc đại gan dạ dân tộc và là 1 nhân trang bị toàn tài hiếm có của lịch sử Việt nam trong thời đại phong kiến. Ở phố nguyễn trãi có một nhà thiết yếu trị, một công ty quân sự, một công ty ngoại giao, một bên văn hoá, một công ty văn, một bên thơ tầm độ lớn kiệt xuất. Nhưng đường nguyễn trãi cũng là một trong người đã yêu cầu chịu đa số oan khiên thảm khốc, vì chưng xã hội cũ tạo ra cũng tới tầm hiếm tất cả trong lịch sử. 91neg.com xin ra mắt những bài bác thơ xuất xắc của ông.

Bạn đang xem: Bài thơ của nguyễn trãi


Ghẹo cô mặt hàng chiếu

Ả ở chỗ nào ta chào bán chiếu gon,Chẳng tuyệt chiếu ấy hết tốt còn?Xuân thu rộp độ chừng bao tuổi,Đã có ông xã chưa, được mấy con?

Thơ đối đáp hoạ nguyên vận của Nguyễn Thị Lộ:

Tôi nghỉ ngơi Tây Hồ bán chiếu gon,Can đưa ra ông hỏi hết tuyệt còn?Xuân thu phỏng độ trăng tròn lẻ,Chồng còn không có, bao gồm chi con!


*

Bài thơ: Thuật hứng bài bác 24


Thuật hứng bài bác 24

Công danh đã được hợp về nhàn,Lành độc ác âu bỏ ra thế nghị khen.Ao cạn vớt bèo cấy muống,Đìa thanh phạt cỏ ương sen.Kho thu phong nguyệt đầy qua nóc,Thuyền chở yên hà nặng vạy then.Bui bao gồm một lòng trung lẫn hiếu,Mài chăng khuyết, nhuộm chăng đen.


*

Bài thơ: Dạy vợ con


Dạy vk con

5. Nhân thảnh thơi lựa vần quốc ngữ,Làm bài xích ca dạy vk nhủ con:Lời nạp năng lượng nết ở mang đến khôn,Chớ cần đa quá, nhiều ngôn chút nào!Ăn khoác chớ lung linh chải chuốt,10. Tưởng tượng đừng ve sầu vuốt nhìn trông,Một vừa hai buộc phải thì xong,Giọt nhiều năm giọt ngắn cũng ko ra gìKhi đứng và ngồi chứ hề lơ lẳng,Tiếng nhục nhằn nữa nặng đến mình,15. Hạt mưa chút phận lênh đênh,Tấm son tạc đem chữ trinh có tác dụng đầu.Kìa mấy kẻ làu làu tiết ngọc,Đem fe đanh nguyện thời gian lửa châm.Con hiền phụ huynh an tâm,20. Một đơn vị khen ngợi, ngàn năm bia truyền.Nọ phần đông kẻ nước nguyền non hẹn,Thấy mùi hoa bướm nghển, ong chào,Miệng đời dê diếu biết bao,Đông ra quốc pháp, nhục vào gia thanh25. Đem fan trước lấy mình ngắm lại,Khôn ba năm đừng dở người một giờ,Đua chi bát rượu câu thơ,Thuốc lào ngọt nhạt, nước cờ phải chăng cao.Đám dồi mỏ ra vào săn sóc,30. Lại bài bác phu, tam cúc, tiến công đinh,Đố mười, chẵn lẻ, đố kinh,Tổ tôm, kiệu chắn, sám quanh tứ chiều.Đi đứng đắn, chớ điều vùng vẫy,Khi u ám và sầm uất đèn cần phân minh,35. Hoặc lúc hội hát linh đình,Được lời dạy mang lại thì bản thân hãy ra,Ra nên có chị em già em nhỏ,Đừng đánh đàn, đánh bầy không hay.Nói chớ chau mặt, chau mày,40. Nghe ra ngậm đắng nuốt cay tuyệt nào!Của tằn tiện, chắt lọc hàn gắn,Khách buôn tàu chưa hẳn nơi đây!Cũng đừng ráng nước cổ chày,Tiếp tân tế lễ là ngày đề xuất hoang.45. Ăn làm việc chớ lòng có khoảnh khắc,Mua chào bán đừng điêu trác đong đưa.Mua đừng ráo riết quá lừa,Bán đừng bo xiết, ích ta sợ hãi người.Chớ tắt mắt của người kém cỏi,50. Đừng hòn đảo điên gồm nói có tác dụng không.Giàu sang cũng chớ khoe ngông,Miễn mình nóng phận chớ lòng khinh thường ai.Khó khăn chớ đồ nài oán hối,Hết bĩ rồi tới buổi thái lai55. Chũm cân, sinh sản hoá thay đổi dời,Giàu bố họ, khó tía đời mấy ai?Đừng học biện pháp tham lời để lãi,Lợi kẻ cho thì sợ kẻ vay,Dễ dàng nợ yêu cầu lay nhay,60. Đến đầu đũa quá, e cay đắng nhiều.Hoặc lỡ thiếu đề nghị điều lĩnh tạm,Dù rất nhiều liệu nhanh chóng tính xong,Chẳng nên mê mẩn hơi đồng,Qua lần cho khỏi thì lòng new nguôi.65. Thói truyền tai lẻo, ngồi rồi quăng quật hết,Hễ điều gì nói ít mới hay,Lân la giắt rợ, giắt rây,Đã hư công việc, lại dày tiếng tăm.Việc chợ búa chằm chằm chúi chúi,70. Buổi bán xong liệu gấp ra về,Cửa bên trăm câu hỏi sớm khuya,Thu va thu vén phần lớn bề bắt đầu xong.Phòng hầu như kẻ có lòng gian vặt,Nhỡ xẩy ra một mất mười ngờ,75. Nuối tiếc thầm đứng ngẩn, ngồi ngơ,Đau ảm đạm thôi lại đổ cho tại trời.Từ vùng ở, nơi ngồi cố gắng thảy,Rác ngập đường quan sát vậy chan chan,Ai vào rác rến ngập cầu chân,80. Bát mâm xác xơ chiếu chăn đầy giường,Tuy cực nhọc rách, giữ gìn thơm sạch,Có hay gì chiếu lệch những vết bụi nhơ,Đồ nạp năng lượng thức nấu mang lại vừa,Thường thường xuyên giữ lấy muối dưa ngon lành.85. Nghề bánh trái lập thanh vẻ lịch,Cũng học dần thói cách fan ta,Vá may giữ nếp đàn bà,Mũi kim bé dại nhặt new là bạn nữ công.Thủa tại gia phải tòng phụ giáo90. Khi lấy chồng giữ đạo thiết yếu chuyênLại là hiếu cùng với tổ tiên,Những ngày giỗ tết không nên vắng nhà.Đồ cúng cấp cho hương trà tinh khiết,Theo lễ thức khép nép, khoan thai,95. Ăn nhiều không nên ăn mang lại rồi,Nhớ điều hững hờ lễ thôi lại về.

*

Bài thơ: Côn sơn ca


Côn đánh ca

( bản dịch của tập thể nhóm Đào Duy Anh)

Côn Sơn có khe,Tiếng nước tan rì rầm.Ta đem làm bầy cầm.Côn Sơn tất cả đá,Mưa xối rêu xanh đậm,Ta lấy làm chiếu thảm.Trên núi gồm thông,Muôn dặm rờn rơn biếc một vùng,Ta tha hồ nước ngơi nghỉ nghỉ ngơi trong.Trong rừng có trúc,Nghìn mẫu in biếc lục,Ta tha hồ nước ca ngâm bên gốc.Ngươi sao còn chửa về đi!Nửa đời bụi bẩn hoài lăn lóc,Muôn chung, chín đỉnh bao gồm làm gì?Nước lã, cơm rau miễn tri túc,Ngươi chẳng thấy Ðổng Trác ngọc vàng hóa học đầy nhà?Nguyên tải hồ tiêu tám trăm hộc?Lại chẳng thấy Bá Di với Thúc Tề?Thú Dương chết đói không nạp năng lượng thóc?Hiền gàn dù chẳng giống như nhau đâu,Cũng đều hy vọng thoả lòng sở dục.Người đời trong trăm năm,Rốt cuộc như thảo mộc.Vui bi quan lo sướng thay đổi nhau,Một tươi một héo vẫn tương tục.Cồn hoang lầu rất đẹp cũng ngẫu nhiên,Chết rồi ai vinh cùng với ai nhục?Nhân gian trường hợp còn bọn Sào Do,Khuyên hãy nghe ta ca một khúc.

Côn Sơn là một ngọn núi sinh sống xã Chí Ngại, thị xã Chí Linh, tỉnh hải dương (Bắc Việt), trên núi bao gồm động Thanh Hư, dưới gồm cầu Thấu Ngọc, phần lớn là thắng cảnh (theo sách Quảng Dư Chí). Đời Trần, Trúc Lâm thiền sư dựng am sống đây, cùng trạng nguyên lý Đạo Tái (tức sư Huyền Quang) sau khoản thời gian từ chức trở về nhập thiền với trụ trì chùa Ân Tứ sinh sống núi này. Triều Trần, quan tứ đồ nai lưng Nguyên Đán, ông ngoại của Nguyễn Trãi, thường xuyên ngâm thơ uống rượu làm việc núi Côn Sơn sau khoản thời gian từ chức bởi can con gián Hồ Quý Ly siêng quyền nhưng không được. Tác giả từng thừa kế cơ ngơi của ngoại tổ.Bài ca này nguyễn trãi làm lúc trở về nghỉ làm việc Côn Sơn, cạnh chùa Hun, nhân dịp sưu tập, sắp xếp tập thơ Băng hồ nước Ngọc hác tậpcủa nai lưng Nguyên Ðán, ông nước ngoài mình.


*

Bài thơ: bố tiêu (Cây chuối)


Ba tiêu (cây chuối)

Tự bén khá xuân tốt lại thêm,Ðầy buồng lạ, màu thâu đêm.Tình thư một bức phong còn kín,Gió vị trí đâu, gượng gập mở xem..


*

Bài thơ: Lời mở đầu


Lời mở đầu

Đặt quyển sách, nỗ lực tay ở nghĩ,Hễ làm fan dạy kỹ thì nên,Phấn son cũng đề nghị bút nghiên,Cũng nhân vai trung phong ấy há thiên lý nào.

Xem thêm: Người Tuổi Hợi Sinh Năm Mấy, Người Tuổi Hợi Sinh Năm Bao Nhiêu


Bạch Đằng hải khẩu

Sóc phong xung hải khí lăng lăng,Khinh khởi dìm phàm vượt Bạch Đằng.Ngạc đoạn kình khoa tô khúc khúc,Qua trầm kích tách ngạn tằng tằng.Quan hà bách nhị vì chưng thiên thiết,Hào kiệt công danh thử địa tằng.Vãng sự hồi đầu ta dĩ hĩ,Lâm lưu lại phủ hình ảnh ý nan thăng.

Dịch nghĩa

Cửa biển khơi lồng lộng, gió mùa rét thổi băng băng;Buồm thơ nhẹ lướt qua sông Bạch Đằng.Nhìn núi từng khúc, như cá mập, cá sấu bị chặt từng đoạn,Nhìn bờ từng lốp, như giáo kích gươm đao bị gãy chìm.Cảnh nước nhà hiểm yếu, tạo thành cái nuốm “lấy không nhiều địch nhiều”,Ðây là nơi bản lĩnh từng lập nên công danh và sự nghiệp oanh liệt.Việc xưa nghĩ lại, ôi tất cả đã qua rồi!Tới trên đây viếng cảnh, nỗi lòng sao biết yêu cầu chăng?